Diversen/History

100 jaar Titanic


Een van de bekendste schepen ter wereld is toch wel de Titanic, het schip die onzinkbaar zou zijn zonk toch op haar eerste reis na een aanvaring met een ijsrots waarbij 1522 opvarenden om het leven kwamen.

De RMS Titanic zoals de originele naam luidt is het tweede schip van een drietal luxe schepen uit de Olympic Klasse die gebouwd werd, het doel was om met deze 3 schepen een groot deel van het trans-Atlantisch verkeer te verwerken.

Het schip was gebouwd in Belfast en was eigendom van de rederij White Star Line.

Het plan.

In Londen onstond 5 jaar hiervoor de plannen om een 3-tal schepen te bouwen, deze 3 grote passagiersschepen zouden de Atlantische oceaan overmoeten steken met een snelheid van ongeveer 21 knopen (ca 39 km/h). Het oorspronkelijke idee kwam van William James Pirrie de directeur van de scheepswerf Harland and Wolff maar het definitieve ontwerp kwamen van de scheepsbouwkundigen Alexander Carlisle, Thomas Andrews (zie foto) en Edward Wilding.

Door deze plannen zorgden voor hevige concurrentie tussen de verschillende rederijen, Cunard Line stelde in 1907 de Lusitania en Mauretania in dienst waarbij de Mauretania 22 jaar lang het snelste passagiersschip ter wereld was. Deze twee schepen waren toen ook nog eens de grootste schepen ter wereld.

In de plannen van de drie schepen was er veel aandacht aan luxe, de drie schepen de Titanic, Olympic en Gigantic (later Britannic) zouden luxe worden maar minder snelheid. De inrinchting van de eerste klas hadden ruime suites, prachtige rook- en eetkamers, en een speciaal voor de eerste klas gereserveerd promenadedek.

Ook hadden deze luxe schepen een Nederlands tintje, de Koninklijke Nederlandsche Meubelfabriek H.P. Mutters en Zoon uit Den Haag verzorgde voor een aantal luxe hutten de betimmering en de inrichting en de meubels voor de veranda, de “palm court” (gezelschapszaal), het rooksalon en het “private deck”

De derde klas hutten waren sober en klein met tot wel vijf tweepersoons- of stapelbedden moesten slapen, toch overtrof de uitstraling en inrichting van de derde klas de grote slaapzalen die in die periode, in plaats van hutten op de meeste schepen gebruikt werden. De tweede klas van de Titanic kon ongeveer vergeleken worden met het comfort van de eerste klas van de oudere passagiersschepen.

De bouw

Eerst was de zusterschip Olympic die ter water werd gelaten, 15 weken hierna werd er begonnen met de bouw van de Titanic op 31 maart 1909. De plaats was de scheepswerf Harland and Wolff in Belfast die daarvoor al alle schepen voor de White Star Line gebouwd had.

Ruim 2 jaar later op 31 mei 1911 vond de tewaterlating van de Titanic zonder scheepsdoop, dit was gebruikelijk bij de White Star Line. Tijdens de terwaterlating kwam er tevens een arbeider om het leven.

Als derde schip werd een half jaar later met de bouw van de Britannic begonnen, de Britannic zou eerst Gigantic heten maar in tijde van de ramp met de Titanic werd de naam veranderd.

De drie schepen werden als Royal Mail Ship(RMS) ook gebruikt voor het transport van post naar overzeese gebieden. Het contract met Royal Mail zorgde voor extra inkomstenzekerheid voor de rederij.

De Titanic kostte in totaal 1,5 miljoen pond, omgerekend naar de toenmalige koopkracht ongeveer 7,5 miljoen dollar. In 2007 kwam dit overeen met een waarde van ongeveer 400 miljoen dollar, ofwel zo’n 350 miljoen euro.

Haar enige reis.

Op haar eerste en enige reis op 10 april 1912 vertrok de Titanic met een voor de helft benutte capaciteit, een van de reden was de langdurige kolenstaking. Een andere reden was dat zusterschip Olympic die 10 maanden eerder volgeboekt was vertrokken. De Olympic is een bijna identiiek kopie het enige waar de Titanic kon onderscheiden van de Olympic is de titel “grootste schip ter wereld”.

De prijzen voor een hut begonnen bij $36 voor de derde klasse, $66 voor de tweede en $125 voor de eerste klasse. Om tijdens de overtocht in een van de grootste suites te verblijven, moest men ruim 4000 dollarneertellen.Naar de huidige maatstaven komt dat neer op 793 dollar voor de derde klasse, 1200 dollar voor de tweede klasse en 2795 dollar voor de eerste klasse. De tickets voor de grootste suites kosten, omgerekend, 83.200 dollar.

Foto links: kapitein Smith

Voor de eerste reis hadden 1300 mensen een hut geboekt, daar kwam nog 900 bemanningsleden bij. Onder de passagiers waren enkele prominente gasten uit Amerika en Europa, onder wie miljonair John Jacob Astor IV en zijn vrouw Madeleine, de industrieel Benjamin Guggenheim, Isidor en Ida Straus, de eigenaren van het warenhuis Macy’s, Margaret Brown, Cosmo Duff-Gordon en zijn vrouw, modeontwerpster Lucy Duff-Gordon en de Amerikaanse presidentsadviseur Archibald Butt. Ook De directeur van de White Star Line, Bruce Ismay en

Ook was er een prominente Nederlander aanboord, de directeur van de Holland Amerika lijn Jinkheer J. George Reuchlin Jr. was aan boord tijdens deze reis.

De reis ging van Southampton naar New York de kapitein was Edward John Smith, even na 12 uur vertrok men uit de haven van Southampton maar niet helemaal smetteloos. Omdat er een kolenstaking gaande was bevonden zich meer schepen in de haven dan gebruikelijk. De Titanic trachtte de stoomschepen New York en Oceanic voorbij te varen.

Door de zuiging die ontstond werden de Titanic en de New York naar elkaar getrokken, een botsing kon vermeden worden maar het vertrek werd wel een uur uitgesteld. De reis ging uiteindelijk eerst naar Cherbourg in Frankrijk waar nog eens 274 passagiers en vracht aan boord kwam, 22 anderen die alleen de kanaal over wilden steken gingne van boord.

Hierna ging het naar Queenstown het huidige Cobh in Ierland waar voornamelijk 3e klas passagiers aan boord gingen. Om 13:30 op 11 april werd dan de oversteek gemaakt richting New York met 2223 opvarenden. Zoals gebruikelijk is tussen 15 januari en 14 augustus, ging de koers niet direct naar New York, maar via een zuidelijkere route om het ijsrisico door de koude Labradorstroomte vermijden.

De ramp

De route en plaats waar de Titanic zonk

Uiteindelijk maakte de Titanic zijn koersverandering later, waardoor het schip zich enkele mijlen zuidelijker bevond. Of dat een voorzorgsmaatregel was, is niet bekend. Ondanks dat hadden Kapitein Smith en zijn officieren moeten eten dat het ijsgebied in het zuiden veel groter was, radioberichten van andere schepen waarschuwde hier al voor. Maar omdat men het te druk had met het verzenden van privételegrammen werde niet alle berichten doorgegeven aan de brug, maar ook de precieze ligging ontbrak.

Ondanks het belang werden er geen regels ovetreden, het was een nieuwe radiotechniek waarbij de noodzakelijkheid nog niet werd geacht. Doordat alle officiers op de brug over verschillende informatie beschikten werd de Titanic die avond onverwacht ingesloten in een groot ijsveld.

Op 14 april rond 23:40 luidde Frederick Fleet  driemaal de alarmbel, direct voor het schip bevond zich een ijsberg. Ook gaf hij dit door aan de brug, via telefoon waarschuwde hij de brug. Eerste stuurman Murdoch had de ijsberg al eerder ontdekt en was al bezig met een uitwijkmanoeuvre, maar de afstand tot de berg was te klein om dit met succes uit te kunnen voeren. Op volle snelheid ramde de voorste stuurboord kant van de Titanic de bijna 300.000 ton zware ijsberg.

De bewuste ijsberg gefotografeerd door een bemanningslid van de Prinz Adelbert op 15 april, Een rood verfspoor werd langs de waterlijn waargenomen waardoor deze berg wordt gezien als de oorzaak van de aanvaring.

De romp werd zwaar beschadigd waardoor er in de voorste 6 compartemineten water na binnen liep was het wel zeker dat de schip niet meer te redden was en onherroepelijk zou gaan zinken. Om het een en ander te vertragen werd geprobeerd om zo veel mogelijk water weg te pompen uit het 6e compartent. Maar dit was dweilen met de kraan open

De evacuatie

Reddingssloep D, de laatste reddingssloep die succesvol te water werd gelaten.

Om 00:15 uur gaf kapitein Smith het signaal om te evacueren en een noodoproep te verzenden naar andere schepen, het dichtsbijgelegen schip was de Carpethia die binnen 4 uur ter plaatse zou kunnen zijn. Diverse bemanningsleden meenden een schip te hebben gezien in de buurt, om 00:45 werd geprobeerd contact te krijgen met dit schip met behulp van vuurpijlen echter bleef het antwoord uit.

Tegelijk met het afschieten van de vuurplijl werden de eerste reddingsslope te water gelaten, om paniek te voorkomen werd het gedaan alsof het een oefening was. Officieel gold de regel vrouwen en kinderen eerst, maar meestal was het van belang op welke plaats van het schip men zich bevond of in welke klasse men reisde. De officieren die de reddingssloepen moesten bezetten hielden er ieder andere regels op na. Zelfs als een boot nauwelijks gevult was lieten men in principe geen man toe, omdat geen enkele vrouw bereid was het schip – dat nog intact leek te zijn – te verlaten.

Volgens ooggetuigenverslagen mocht een moeder haar dertienjarige zoon niet meenemen in een reddingssloep, omdat de stuurman het kind aanzag voor een volwassen man.

Van de 1178 plaatsen in de reddingssloepen werden aldus slechts 823 benut (waarbij ook nog eens komt dat sommige mensen overleden in de sloepen). Uiteindelijk zouden in totaal 705 mensen de ramp overleven. Ondanks de capaciteit van gemiddeld 65 passagiers per sloep werden enkele sloepen maar voor de helft bezet. Het meest controversieel was bakboordsloep 1, goed voor 40 plaatsen: hij werd met slechts 12 personen te water gelaten.

De reden was dat men niet geloofde dat de slopen stevig genoeg waren voor een grote aantallen mensen, en dit was ook nooit getest. Bovendien zag de Titanic er op dat moment nog betrouwbaar en stabiel uit en was de helling nog nauwelijks waarneembaar. De meeste opvarenden geloofden dat zij aan boord van het schip beter af waren dan in een reddingssloep. Mogelijk droeg ook het orkest onder leiding van dirigent Wallece Hartley bij aan het beperkte gevaarbewustzijn.

De acht muzikanten, van wie niemand de ramp overleefde, speelden op verzoek van de scheepsleiding op het dek Ragtime-muziek om te voorkomen dat paniek zou ontstaan. Pas toen duidelijk werd dat het schip zou zinken en nog maar weinig reddingssloepen resteerden, brak alsnog paniek uit onder de bemanning en de passagiers. De laatste sloepen die te water werden gelaten waren dan ook met meer dan 70 personen overvol.

In de haast waarmee de evacuatie plaatsvond, was weinig tijd voor het klaarmaken van de opvouwbare reddingssloepen A en B. Deze boten lagen op het dak van het officiersverblijf en konden slechts met moeite worden losgemaakt. Twee stuurlieden besloten op het laatste moment de opvouwbare sloep B, in tegenstelling tot de andere sloepen inklapbaar en met een geringe capaciteit, vrij te maken. Ongelukkigerwijze viel de boot verkeerdom op het dek. Sloep A kwam wel goed op het dek terecht, maar de Titanic maakte plotseling slagzij naar bakboord. Toen de boeg niet lang daarna onder water dook, dreven beide boten weg. Uiteindelijk kwamen 10 tot 15 mensen in sloep A terecht, terwijl tussen de 20 en 30 zwemmers sloep B wisten te bereiken (onder wie stuurman Lightoller, die zo de ramp overleefde).

De laatste reddingssloep, opvouwbare sloep D, verliet de Titanic om 02.05 uur. Hoewel de marconisten van hun plichten waren ontslagen, zonden ze nog enkele minuten lang berichten uit. De meeste bemanningsleden, onder wie alle machinisten, bleven achter, omdat ze hoorden dat de boot die op dat moment te water werd gelaten de laatste was. Ze bleven ongeveer 50 minuten wachten totdat de Titanic onder water verdwenen was.Uiteindelijk werd nog een tremmer opgepikt, maar geen van de 35 technici overleefde de ramp.

Direct na de ramp ontstond de mythe dat de machinisten tot het einde benedendeks op hun post waren gebleven en met het schip ten onder waren gegaan, een verhaal dat door het Engelse onderzoek werd uitgedragen en door het publiek omarmd. 1522 van de 2223 passagiers en bemanningsleden kwamen om het leven, onder wie kapitein Smith die vrijwillig met zijn schip ten onder ging.

De aftermath

Zowel de Amerikanen als de Britten stelden een onderzoek in na de ramp, 82 getuigen werden door de Amerikane geinterview de Britten ondervroegen 97 mensen. De beide onderzoeken vonde plaats tussen 19 april en 3 juli 1912.

De beide onderzoeken kwamen tot de volgende conclusie:

  • De Titanic voer te snel door gevaarlijke water, latere onderzoeken wees uit dat dit niet erg is mits het helder is en men alles goed kon overzien.
  • De reddingssloepen maar voor de helft gevult was
  • De Californian niet te hulp schoot omdat de marconist op dat moment sliep.

Door deze bevindeingen werden er een aantal aanpassingen gedaan in de voorschriften, de nieuwe voorschriften waren alsvolgt:

  • Zo moet er ruimte zijn voor iedere opvarende in een reddingsslope bij een ondergang van het schip
  • Voor vertrek van iedere schip moest hierop toegezien worden
  • Ook moesten schepen een marconist continu beschikbaar hebben.

De kapitein van de Californian werd ervan deschuldigd niet optijd hulp te hebben geboden, de reden was dat de kapitein het schip wat hij zag niet aanzag dat het de Titanic was. De schip wat hij zag leek meer op een vrachtschip dan op een passagiersschip en zeker een die op de Titanic leek de dan grootste passagiersschip ter wereld.

Dit heeft de kapitein tot zijn dood in 1962 volgehouden.

Onderzoek na de toedracht van het zinken van de Titanic bracht schokkende resultaten te weeg, ten tijde van de ramp voer de Titanic door de labradorstroming die kou en ijsbergen vanaf de noordpool richting het zuiden bracht. Getuigen hadden allemaal over plotselinge temperatuursdaling, dit is te verklaren door de labradorstroming, zowel Frederick Fleet en Reginald Lee zaten in de kraaiennest en klaagden over mist. Ook de mist die beide heren zagen is te verklaren, hetzelfde als de heldere lucht en de sterren die vel schenen, dit had te maken met een optische illusie hetzelfde als wat je ziet in de woestijn namelijk een soort fata morgana alleen dan op zee.

Dit verschijnsel komt heel vaak voor op zee, dit is ook wat men zag in de kraaiennest waardoor men de ijsberg te laat zagen. Dit verklaard ook waarom de kapitein en mensen op de brug van de Californian dachten dat de schip wat men zag niet de Titanic was, door optische illusie leek het op een andere schip.

Ten tijde van het zinken van de Titanic zond men nood licht morse uit richting de California, ook hier was de optische illusie dankzij moeder natuur de boorsdoende. De hele lucht was bezaaid met flikkerende sterren tot de horizon althans wat doorging als horizon, de morsecodes met lichtseinen werd wel opgemerkt maar men kon dit niet onderscheiden door de flikkerende sterren.

De Californian heeft nog gepoogd om ook via licht morse contact te krijgen met de Titanic, maar ook hier hetzelfde probleem. Al met al was niet de mensen schuldig aan de ramp maar een mooie speling der natuur die ervoor zorgde dat de ramp een legende werd.

De ontdekking van het wrak

De titanic zoals het er nu bij ligt.

De Titanic werd uiteindelijkin de ochtend van 1 september 1985 gevonden door Robert Ballard, hij was al in de zomer van 1985 opzoek naar de Titanic. Dit gebeurde eerst aanboord van de onderzoeksschip Le Suroit, hij deed dit met behulp van side scan sonar. Zijn zoektoch naar de Titanic werd later voort gezet toen de Le Suroit werd teruggeroepen.

Ballard zette zijn zoektocht verder aanboord van de Knorr, deze door de Amerikaanse gefinanceerde reis naar het wrak van een atoomomderzeeër de USS Scorpion. De USS Scorpion was vlakbij de Titanic gezonken, na de vonst was Ballard vrij om naar de Titanic te zoeken.

In de ochtend van 1 september 1985 was het eindelijk raak, veranderingen aan de zeebodem werden opgemerkt. Eerst zagen men gaten maar uiteindelijk zagen ze een ketel en de romp zelf. Bij onderzoek zag Ballard het het team dat de Titanic in tweeën gesplits was waarbij de achtersteven slechter aantoe was dan de rest van het schip.

Doordat de Knorr gepland was voor andere expendities moets Ballard het onderzoek staken, hij keerde op 12 juli 1986 terug. Bij terugkomst had Ballard ook de Alvin een kleine onderzeebot bij zich die zeer diep kon duiken met een kleine bemanning, ook was er een ROV aanboord waarmee men in het vrak kon kijken.

Uiteindelijk werden zeer gedetaileerde foto’s gemaakt, hier kon men zien dat de Titanic op de zeebodem lag met erom heen andere scheepsresten. De boeg is relatief goed bewaard gebleven de brug daarintegen weer niet, de achterschip is door het snelle zinken zwaar beschadigd. In het schip waren de imposante kroonluchters nagenoeg intact net als de borden, spiegels en houten panelen aan de muren.

Tot op heden wordt er hard gestreden via de rechtbank wie de rechten op de Titanic heeft, delen van de Titanic worden momenteel tentoongesteld in Greenwich in het scheepvaartmuseum, ergens in Frankrijk en in Las Vegas.

In totaal zijn er 5500 objecten van de Titanic geborgen.

Inmiddels is het wrak sinds april 2012 door de UNESCO onder de Convention on the Protection of the Underwater Cultural Heritage gezet, dit houdt in dat de lidstaten van deze conventie het wrak moeten beschermen tegen verneling en plundering. Ook de eventuele resterende stoffelijke overschotten moeten met aardigheid behandeld worden.

Een onbekend aantal onderzoekers zijn naar de Titanic afgereid om alles in kaart te brengen, zo wordt er een bodemkaart gemaakt van de restanten. Er zijn nu al ruim 13.000 foto’s gemaakt, met de bedoeling om een 3D foto te maken van de omgeving.

Op 31 mei 2009 overleed Elizabeth Gladys Deam de laatste overlevende van de ramp, ze was tentijde van de ramp 2 maanden oud ze werd 97. Echter 3 jaar ervoor op 6 mei 2006 overleed op 99 jarige leeftijd Lillion Gertud Asplund de laatste overlevende die nog iets van de ramp herinnerde. Haar vader en drie broers, onder wie een tweelingbroer, kwamen bij de ramp om het leven. Zij, haar moeder Lillian en een jongere broer overleefden het drama.

Op 19 april 2008 werden een aantal bezittingen van haar geveild, een originele kaartje voor de reis met de Titanic werd voor €41.500,- verkocht, een horloge die kapot ging tijdens de ramp verwisselde voor €39.000,- van eigenaar.

 

Films, Documentaires en TV.

In de loop der jaren zijn er vele films, series en documentaires gemaakt over deze ramp, hier een overzicht:

  • 1912 – Saved from the Titanic
  • 1912 – In Nacht und Eis
  • 1929 – Atlantic
  • 1943 – Titanic
  • 1953 – Titanic
  • 1958 – A Night To Remember
  • 1979 – S.O.S. Titanic – televisiefilm
  • 1980 – Raise the Titanic!
  • 1996 – Titanic – miniserie
  • 1997 – Titanic
  • 2010 – Titanic II
  • 2011 – Titanic: The Legend Goes On (animatiefilm)
  • 2012 – Titanic (televisieserie)
  • 1983 – Titanic: A Question of Murder
  • 1986 – National Geographic Video: Secrets of the Titanic
  • 1992 – Titanic: Treasure of the Deep
  • 1994 – Titanic: The Legend Lives On
  • 1997 – Titanic: Anatomy of a Disaster
  • 1998 – Titanic: Breaking New Ground
  • 1998 – Titanic Survivors
  • 1998 – Beyond Titanic
  • 2003 – Ghosts of the Abyss
  • 2005 – Titanic: Birth of a Legend

100 jaar later (2012)

Nu 100 jaar later wordt op 15 april een weredwijde herdenking gehouden, ook zal dan de Titanic Quater in Belfast waar het schip gebouwd werd opgeknapt zijn wat zal dienen als een soort monument.

Naast dit zal de bekendste film over de Titanic opnieuw uitgebracht worden in 3D, de film va regiseur James Camron zal vanaf 15 april opnieuw in de bioscopen te zien zijn.

Op 15 april 2012 zal het 100 jaar geleden zijn dat de Titanic zonk, een dag die gepland staat voor wereldwijde herdenking. In Belfast is het Titanic Quarter opgeknapt. Dit gebied gaat dienen als een soort monument om de relatie tussen de Titanic en Belfast, de stad waar het schip is gebouwd, te gedenken.

Een horlogemaker uit Zwitserland is bezig met de vervaardiging van een reeks horloges waarin staal van de Titanic zit verwerkt. De horloges, die bijna 8000 dollar per stuk kosten, worden in de symbolische oplage van 2012 stuks vervaardigd.

De Titanic was toen de grootste schip ter wereld, hieronder een vergelijking hoe groot het was in vergelijking met nu…

Het valt in het niets met een van grootste passagiersschip ter wereld de Queen Mary 2, de grootste is de Freedom of the Seas.

Enkele linken

Foto’s van de Titanic vanaf bouw

De Titanic 100 jaar later

Berichten over de ramp

Titanic Quater

Titanic Quater 2

Titanic memorial site

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s